İskonto Erozyonu (Kâr Marjı Aşınması)
Küresel / İngilizce Karşılık: Discount Erosion / Margin Leakage · Read in English →
Kanonik Tanım
Satış fiyatında yapılan her yüzdelik indirimin maliyetleri düşürmeden doğrudan net kâr hanesinden çıkması ve şirketin kârlılığını indirim oranının birkaç katı hızla eritmesidir.
Satış ekiplerinin fiyat kırma maliyetini görmesi ve ciro–kâr dengesini koruması
Ne Değildir? (Saha Yanılgısı)
İskonto erozyonu "yüzde on indirim yaptık, cirodan yüzde on kaybettik" şeklinde doğrusal bir kayıp değildir. Sabit ve değişken maliyetler aynı kaldığı için indirim, doğrudan kâr marjı havuzunu tüketir.
Hesaplama Formülü
Kâr Kaybı Oranı (%) = (İskonto Oranı / Mevcut Kâr Marjı) × 100 | Aynı Kârı Korumak İçin Gereken Ek Satış Hacmi (%) = [İskonto Oranı / (Mevcut Kâr Marjı − İskonto Oranı)] × 100Sahadan Somut Örnek
Varsayımsal bir B2B teklifte satış fiyatı 100.000 TL, doğrudan maliyet 75.000 TL ve kâr marjı %25 (25.000 TL) olsun. Satışçı "küçük bir jest" olarak %10 indirim yaptığında fiyat 90.000 TL’ye iner; maliyet 75.000 TL kaldığı için kâr 15.000 TL’ye düşer. Kâr kaybı oranı %10 değil, %40’tır (10 / 25). Aynı 25.000 TL kârı yeniden yakalamak için %66,7 daha fazla satış hacmi üretmek gerekir.
Sık Sorulan Sorular
İskonto Erozyonu (Kâr Marjı Aşınması) nedir?
Satış fiyatında yapılan her yüzdelik indirimin maliyetleri düşürmeden doğrudan net kâr hanesinden çıkması ve şirketin kârlılığını indirim oranının birkaç katı hızla eritmesidir. Satış ekiplerinin fiyat kırma maliyetini görmesi ve ciro–kâr dengesini koruması
İskonto Erozyonu (Kâr Marjı Aşınması) ne değildir? En sık düşülen yanılgı nedir?
İskonto erozyonu "yüzde on indirim yaptık, cirodan yüzde on kaybettik" şeklinde doğrusal bir kayıp değildir. Sabit ve değişken maliyetler aynı kaldığı için indirim, doğrudan kâr marjı havuzunu tüketir.
İskonto Erozyonu (Kâr Marjı Aşınması) nasıl hesaplanır?
Kâr Kaybı Oranı (%) = (İskonto Oranı / Mevcut Kâr Marjı) × 100 | Aynı Kârı Korumak İçin Gereken Ek Satış Hacmi (%) = [İskonto Oranı / (Mevcut Kâr Marjı − İskonto Oranı)] × 100 — Varsayımsal bir B2B teklifte satış fiyatı 100.000 TL, doğrudan maliyet 75.000 TL ve kâr marjı %25 (25.000 TL) olsun. Satışçı "küçük bir jest" olarak %10 indirim yaptığında fiyat 90.000 TL’ye iner; maliyet 75.000 TL kaldığı için kâr 15.000 TL’ye düşer. Kâr kaybı oranı %10 değil, %40’tır (10 / 25). Aynı 25.000 TL kârı yeniden yakalamak için %66,7 daha fazla satış hacmi üretmek gerekir.
İskonto Erozyonu (Kâr Marjı Aşınması) sahada örnekle nasıl uygulanır?
Varsayımsal bir B2B teklifte satış fiyatı 100.000 TL, doğrudan maliyet 75.000 TL ve kâr marjı %25 (25.000 TL) olsun. Satışçı "küçük bir jest" olarak %10 indirim yaptığında fiyat 90.000 TL’ye iner; maliyet 75.000 TL kaldığı için kâr 15.000 TL’ye düşer. Kâr kaybı oranı %10 değil, %40’tır (10 / 25). Aynı 25.000 TL kârı yeniden yakalamak için %66,7 daha fazla satış hacmi üretmek gerekir.
Derinlemesine Okuma: B2B Satışta Müzakere ve İskonto Yönetimi
Bağlantılı Satış Kavramları
- Kapsam Takası (Fiyat Yerine Kapsam Revizyonu) — Müşterinin toplam bütçe sınırına uymak için birim fiyatı kırmak yerine; teslimat kalemlerini, fazları, kullanıcı sayısını veya hizmet seviyesini (SLA) azaltarak teklifi yeniden yapılandırma yöntemidir.
- Al-Ver Matrisi (Karşılıklı Taviz Planı) — Satıcı için maliyeti düşük ancak alıcı için değeri yüksek olan esneklik kalemlerini ("Ver"), satıcı için yüksek ticari değer taşıyan taahhütlerle ("Al") eşleştiren ön hazırlık tablosudur.
- Yürüme Noktası (Rezervasyon Eşiği) — Bir anlaşmanın finansal, operasyonel veya hukuki açıdan satıcı için net değer üretmeyi bıraktığı ve masadan çekilme kararının önceden sabitlendiği kırmızı çizgidir.
- Fiyat İtirazı Yönetimi — "Fiyatınız yüksek" ifadesini derhâl indirim sinyali olarak değil; müşterinin kıyaslama ölçütünü, algıladığı riski veya görülmemiş iş etkisini ortaya çıkaran bir teşhis verisi olarak yönetme disiplinidir.